Գործարքը նոտարի մոտ․ ինչպես է անցնում և ինչ վերցնել հետներդ

Ինչու է պետք նոտարը

ՀՀ քաղաքացիական օրենսգրքով անշարժ գույքի վաճառքի պայմանագիրը կնքվում է գրավոր և ենթակա է նոտարական վավերացման։ Նոտարը հաստատում է կողմերի ինքնությունը, ստուգում, որ վաճառողն իսկապես սեփականատեր է և իրավունք ունի վաճառելու, բացատրում է գործարքի հետևանքները և պատասխանատու է, որ պայմանագիրը համապատասխանի օրենքին։

Նոտարին կողմերն ընտրում են համաձայնությամբ։ Հաճախ նրան առաջարկում է գնորդը կամ բանկը, եթե գնումը հիփոթեքով է։ Արժեքը նախապես ճշտեք հենց նոտարից․ այն բաղկացած է ծառայության վճարից և պետական տուրքից և կախված է գործարքից։

Ինչպես է անցնում հանդիպումը

1. Նոտարը ստուգում է կողմերի անձնագրերը կամ նույնականացման քարտերը, իսկ եթե որևէ մեկը գործում է լիազորագրով՝ ներկայացուցչի լիազորությունները։
2. Առցանց ստուգում է բնակարանի տվյալները Կադաստրի ռեգիստրում և անշարժ գույքի հարկի պարտքերը։ Պարտքի դեպքում գործարքի գրանցումը կասեցվում է մինչև մարումը։
3. Պատրաստում է պայմանագիրը։ Կարդացեք այն ամբողջությամբ․ հասցեն, մակերեսը, կադաստրային ծածկագիրը, գինը, վճարման կարգն ու ժամկետը, բանալիների հանձնման օրը, ով և երբ է դուրս գրվում բնակարանից։
4. Կողմերը ստորագրում են պայմանագիրը, նոտարը վավերացնում է այն։
5. Փաստաթղթերն ուղարկվում են Կադաստր՝ իրավունքի գրանցման համար։ Ճշտեք նոտարից՝ դիմումը կներկայացնի ինքը, թե դուք։

Ինչ վերցնի վաճառողը

• Անձնագիր կամ նույնականացման քարտ։
• Սեփականության վկայականը կամ դրա համարը․ եթե թղթային վկայական չկա, բավական են ռեգիստրի տվյալները։
• Ամուսնու նոտարական համաձայնությունը, եթե բնակարանը ձեռք է բերվել ամուսնության ընթացքում։
• Եթե սեփականատերերի մեջ կան անչափահասներ՝ խնամակալության և հոգաբարձության մարմնի թույլտվություն․ կոնկրետ ինչ է պետք, կասի նոտարը։
• Լիազորագիր, եթե սեփականատիրոջ փոխարեն գործում է ներկայացուցիչը՝ վաճառելու և, անհրաժեշտության դեպքում, գումարը ստանալու իրավունքով։
• Բանկային հաշվի վավերապայմանները, եթե վճարումը փոխանցումով է։

Ինչ վերցնի գնորդը

• Անձնագիր կամ նույնականացման քարտ։
• Կադաստրի թարմ միասնական տեղեկանք․ նոտարն ինքը կստուգի ռեգիստրը, բայց ավելի լավ է գալ պատրաստված։
• Նախնական պայմանագիրը և կանխավճարի ստացականը, եթե դրանք եղել են։
• Հիփոթեքի դեպքում՝ բանկի փաստաթղթերը։ Այդ դեպքում պայմանագիրը սովորաբար ստորագրվում է բանկի մասնակցությամբ, իսկ հիփոթեքը գրանցվում է սեփականության իրավունքի հետ միասին։
• Գումարը կամ հաստատում, որ փոխանցումը պատրաստ է։

Ինչ ստուգել պայմանագրի տեքստում

• Կողմերի անունները, անձնագրային տվյալները և բաժնեմասերը համընկնում են փաստաթղթերի և Կադաստրի տեղեկանքի հետ։
• Հասցեն, մակերեսը և կադաստրային ծածկագիրը՝ ինչպես տեղեկանքում։
• Գինը նշված է ամբողջությամբ և նույնն է, ինչի շուրջ պայմանավորվել եք․ կանխավճարը, եթե եղել է, հաշվի է առնված։
• Վճարման կարգը՝ գումարը, եղանակը, ժամկետը և ստացողի հաշիվը։
• Բնակարանի և բանալիների հանձնման օրը և այն ժամկետը, մինչև որը բնակիչները դուրս են գրվում։
• Ով է վճարում նոտարի ծառայությունների և Կադաստրում գրանցման համար։

Ինչպես փոխանցել գումարը

Ամենաթափանցիկ տարբերակը բանկային փոխանցումն է սեփականատեր-վաճառողի հաշվին ստորագրման օրը։ Այդպես մնում է փաստաթղթային հետք, և ոչ ոք ստիպված չէ կանխիկ տեղափոխել։

Եթե կողմերը պայմանավորվել են կանխիկի շուրջ, ավելի լավ է գումարը հաշվել և փոխանցել բանկի մասնաճյուղում, իսկ պայմանագրում հստակ գրել, թե երբ և ինչպես է կատարվել վճարումը։ Լիազորված ներկայացուցչին գումար տվեք միայն այն դեպքում, եթե լիազորագրում ուղիղ նշված է այն ստանալու իրավունքը։

Ստորագրելուց հետո․ 30 աշխատանքային օր

Նոտարական վավերացված գործարքից ծագող իրավունքները պետք է պետական գրանցման ներկայացվեն վավերացումից հետո ոչ ուշ, քան 30 աշխատանքային օրվա ընթացքում։ Այդ ժամկետը բաց թողնելու դեպքում, ըստ իրավունքների պետական գրանցման մասին օրենքի, գործարքն առոչինչ է։ Ուստի մի հետաձգեք․ ստանդարտ գրանցումը տևում է 4 աշխատանքային օր։

2026 թվականի ամռանը հայտնվեցին նաև նոր ճանապարհներ։ Հուլիսի 28-ին Կադաստրի կոմիտեն հայտնեց, որ ՀՀ քաղաքացիները կարող են առուվաճառքի պայմանագիր կնքել առցանց՝ e-cadastre.am-ի անձնական գրասենյակում էլեկտրոնային ստորագրությամբ, իսկ իրավունքը կգրանցվի ավտոմատ։ Հուլիսի 23-ին Կադաստրը կառավարությանը ներկայացրեց նորակառույց բնակարանների հեռավար գնման կարգը՝ առանց նոտարի այցի, կառուցապատողի, գնորդի և բանկի միջև տիպային պայմանագրերով։ Ծառայությունները նոր են, ուստի պայմանները ճշտեք Կադաստրում։ Երկրորդային շուկայի գործարքների մեծ մասի համար նոտարը մնում է սովորական ճանապարհը։

Գլխավորը

• Բնակարանի առուվաճառքի պայմանագիրը, որպես կանոն, վավերացնում է նոտարը․ նա ստուգում է ինքնությունը, լիազորությունները, ռեգիստրը և հարկային պարտքերը։
• Վաճառողին պետք են անձնագիր, սեփականության տվյալներ, ամուսնու համաձայնություն և, եթե սեփականատերերի մեջ երեխաներ կան, խնամակալության մարմնի թույլտվություն։
• Պայմանագրի նախագիծը կարդացեք նախապես․ գինը, վճարման ժամկետները, բանալիների հանձնումը, բնակիչների դուրսգրումը։
• Վճարեք փոխանցումով սեփականատիրոջ հաշվին կամ բանկում, որպեսզի հետք մնա։
• Գրանցման փաստաթղթերը ներկայացրեք 30 աշխատանքային օրվա ընթացքում, այլապես գործարքն առոչինչ է։