Տուֆ, պանել, թե մոնոլիտ. ինչ շենքեր կան Երևանում և որն ընտրել
Երևանում կողք կողքի կանգնած են անցյալ դարի կեսի տուֆե շենքերը, խորհրդային պանելային ինը հարկանիները և նոր մոնոլիտ աշտարակները։ Պարզում ենք, թե ինչով են դրանք տարբերվում և ինչ ստուգել յուրաքանչյուր տեսակում։
Բովանդակություն
Ինչու է շենքի տեսակը կարևոր հատկապես Երևանում
Հայաստանը սեյսմիկ ակտիվ երկիր է, և 1988 թվականի Սպիտակի երկրաշարժի հիշողությունը դեռ թարմ է։ Շենքի տեսակից են կախված ոչ միայն ջերմությունը, աղմուկը և դասավորությունը, այլև այն, թե ինչպես է շենքը հաշվարկված երկրաշարժի համար և ինչ վիճակում է այսօր։ EVN Report-ում բերված գնահատմամբ՝ Հայաստանի բնակֆոնդի մոտ 70%-ը կառուցվել է խորհրդային տարիներին։
Տուֆե շենքեր
Վարդագույն և նարնջագույն տուֆը Երևանի այցեքարտն է։ Քարե շարվածքով կառուցվել են և՛ կենտրոնի XX դարի կեսի շենքերը, և՛ խորհրդային տիպային սերիաները։ Ճապոնական JICA գործակալության սեյսմիկ ռիսկի մասին զեկույցում նշվում են, օրինակ, 1-451 և 1Ա-450 քարե բնակելի սերիաները և դրանց ուժեղացման եղանակները։
- Առավելություններ՝ հաստ պատերը ամռանը զովություն են պահում, հին շենքերում առաստաղները բարձր են, թաղամասերը՝ հեղինակավոր, ճարտարապետությունը՝ ճանաչելի։
- Թերություններ՝ շենքի տարիքը, մաշված ծածկերը և կոմունիկացիաները, ցածրահարկ շենքերում հաճախ վերելակ չկա։
- Ինչ ստուգել՝ ճաքեր պատերին և բացվածքների վերևում, ծածկերի և տանիքի վիճակը, արդյոք շենքն ուժեղացվել է։
JICA-ի գնահատմամբ՝ ուժեղ երկրաշարժի դեպքում բազմաբնակարան շենքերի ամենամեծ սպասվող վնասը Կենտրոնում և Շենգավիթում է, որտեղ կենտրոնացած են հին, մաշված շենքերը։ Սա չի նշանակում, որ ամեն հին շենք վտանգավոր է, բայց կոնկրետ շենքի վիճակն այստեղ հատկապես կարևոր է։
Պանելային շենքեր
Խորհրդային հավաքովի շենքերը կառուցվում էին արագ և տիպային նախագծերով։ Մասնագետները հատուկ ուշադրություն են դարձնում ինը հարկանի կարկասապանելային 111 սերիային. EVN Report-ի տվյալներով՝ 1988 թվականին Գյումրիում փլուզվել են այդպիսի 135 շենքերից 96-ը, իսկ Երևանում այս սերիայի շենքերը կազմում են բնակֆոնդի մոտ 14%-ը։
- Առավելություններ՝ գինն ավելի ցածր է, քան նույն թաղամասի մոնոլիտ շենքում, կան վերելակներ, տիպային հասկանալի դասավորություններ։
- Թերություններ՝ պանելների միջև կարերը ցուրտ և խոնավություն են անցկացնում, խոհանոցները փոքր են, ձայնամեկուսացումը՝ թույլ, որոշ սերիաների սեյսմակայունությունը հարցեր է առաջացնում։
- Ինչ ստուգել՝ շենքի սերիան և կառուցման տարին, միջպանելային կարերի վիճակը, ճաքերը, վերելակի աշխատանքը, արդյոք շենքն ուժեղացվել է։
Մոնոլիտ շենքեր
Երևանում նոր շենքերի մեծ մասը կառուցվում է մոնոլիտ տեխնոլոգիայով. երկաթբետոնե կարկասը լցվում է հենց տեղում, իսկ պատերը լրացվում են բլոկներով կամ քարով։ Այդ շենքերը նախագծվում են գործող սեյսմիկ նորմերով, որոնք թարմացվել են 2020 թվականի դեկտեմբերին։
- Առավելություններ՝ ազատ դասավորություն, բարձրահարկություն, նոր կոմունիկացիաներ, ստորգետնյա ավտոկայանատեղի։
- Թերություններ՝ որակը մեծապես կախված է կառուցապատողից և շինհրապարակում վերահսկողությունից, միջբնակարանային բարակ միջնորմները կարող են աղմուկ անցկացնել։
- Ինչ ստուգել՝ կառուցապատողի համբավը և հանձնված շենքերը, շինարարության թույլտվությունը, միջբնակարանային պատերի հաստությունը և նյութը։
| Տեսակ | Որտեղ է հանդիպում | Հիմնական առավելություն | Հիմնական հարց |
|---|---|---|---|
| Տուֆ | Կենտրոն և հին թաղամասեր | Հաստ պատեր, մթնոլորտ | Շենքի տարիքը և մաշվածությունը |
| Պանել | Խորհրդային կառուցապատման բնակելի թաղամասեր | Գին և տիպային դասավորություն | Շենքի սերիան և կարերի վիճակը |
| Մոնոլիտ | Նոր բնակելի համալիրներ | Նոր նորմեր և դասավորություն | Կառուցապատողի բարեխղճությունը |
Գլխավորը
- Շենքի տեսակը ոչ միայն ջերմություն և աղմուկ է, այլև սեյսմիկ հուսալիություն։
- Տուֆե շենքերում գլխավորը տարիքն ու վիճակն է, պանելայինում՝ սերիան և կարերը, մոնոլիտում՝ կառուցապատողի բարեխղճությունը։
- Պարզեք շենքի սերիան և կառուցման տարին և հարցրեք՝ արդյոք այն ուժեղացվել է։
- Կասկածի դեպքում՝ ինժեների զննում մինչև նախավճարը։
